Make your own free website on Tripod.com

Vesturheimsferšir og nżlendustefna

 

1.                  Žau lögšu af staš 12. jślķ til Glasgow, og žann 20 jślķ var lagt af staš frį Glasgow til Amerķku.  Žau komu til Quebec 31 įgśst, žannig aš žetta hefur tekiš c.a. einn og hįlfan mįnuš.  Ķ dag tekur žetta sólarhring meš millilendingu hér og žar, ef svo ber undir.  Veit ekki hvort beint flug sé į milli Ķslands og Kanada.

2.                  Žaš hafši alltaf veriš spenna į milli noršurrķkjanna og sušurrķkjanna. Ašallega vegna stjórnarhįtta og mismundandi skošana um hvaš žjónaši hagsmunum Bandarķkjanna mest.  Noršurrķkin voru hlynnt išnvęšingunni, vildu setja į verndartolla og byggja upp išnaš og verslun, Sušurrķkin aftur į móti vildu einblķna į landbśnaš.  Žeir voru meš mikla bómullarrękt, sem gaf mikiš af sér.  En žessi tvö rķki voru löngu ašskilin vegna įgreinings um žręlahald.  Og endanlega žegar Abraham Lincoln var kjörinn fyrsti forseti US og lżsti yfir andstöšu sinni į žręlahaldi žį braust borgarastyrjöldin śt.

3.                  Japanir voru ķ mikilli śtženslu, og geršu mikiš ķ sķnum mįlum.  Žaš varš fljótt aš išnrķki ķ Evrópskri mynd, enda leitušu žeir rįša hjį Evrópumönnum:

·        Žeir tóku rįš hjį Frökkum vegna lagasetningar og uppbyggingar išnašar. 

·        Jįrnbrautirnar, višskiptamįl og uppbygging flotans voru undir handleišslu Breta. 

·        Japanski herinn var eftir Prśssneskri og Franskri mynd. 

Og uršu žeir mjög hernašarlega sterkir.  Žeir unni Kķnverja įrin 1894 til 1895, og įriš 1905 sigrušu žeir Rśssa.  Sį sigur er Japanska undriš.  

4.                  Žegar žessi menning og lķfskilyrši eru metin žį eru fjögur atriši ašallega tekin til greina:

-         dįnartķšni og mešalaldur

-         tķšni ungbarnadauša

-         lęsi

-         framleišni ķbśa

Ķ dag finnst mér ekki rétt aš męla žetta svona, ž.e. mętti bęta og betrumbęta žessi atriši.  Ķ žį daga finnst mér žetta vera rökrétt hugsun.  Žetta voru hlutirnir sem fólkiš lifši og hręršist ķ dags daglega.

5.                  Mér fannst starf David Livingstone vera göfugt starf.  Mikiš er ķ hans frįsögnum sem eru mjög athyglisveršar, sem segir til um hvaš hann upplifši og gerši ķ žessum feršum sķnum.  Öll hans vinna meš aš skrį land og nįttśru, kanna ókönnuš svęši er og var mörgum innblįstur til samskonar starfa.  Ég vil ekki stašhęfa aš allir Evrópubśar hafi veriš hrottar og illmenni į žessum tķma, en margir hverjir voru žaš og hugsušu ekkert śt ķ hvaš žeir geršu öšrum menningarheimum, sem žeir köllušu “trślausa villimenn”

6.                  Breska skįldiš Rudyard Kipling (1865 – 1936) komst svo aš orši ķ einu ljóša sinna aš “byrši hvķta mannsins” fęlist ķ aš mišla lķfsgęšum og evrópskri menningu til žjóša sem vęru “aš hįlfu djöflar og aš hįlfu börn”  og žessi lżsing segir alveg til um hvaš žeir sem voru nżlendusinnar vildu gera og héldu aš žeir vęru aš gera rétt.  Spurningin er bara sś; fóru žeir rétt aš žvķ.  Į mešan trśbošar margir tóku į žessu į allt annan hįtt, žeir kynntu sér fólk og ašstęšur og tóku meiri žįtt ķ lķfi žeirra og menningu, og gekk žar af leišandi vel ķ starfi sķnu sem trśbošar og ķ starfi sķnu sem kennarar.

Til baka į Verkefni